5000’den Fazla Başarılı Başvuruya Sahip En İyi İngiltere Göçmenlik Avukatları

  • Home
  • İngiltere
  • 1 Ekim 2026’dan İtibaren Right to Work Kontrollerinde Yeni Dönem: Önemli Değişiklikler ve Uygulama Örnekleri

1 Ekim 2026’dan İtibaren Right to Work Kontrollerinde Yeni Dönem: Önemli Değişiklikler ve Uygulama Örnekleri

Ofiste pasaport kontrolü yapan eller; işverenler için Right to Work belge doğrulaması

Right to Work rehberinin yeni versiyonu 1 Ekim 2026 itibarıyla yürürlüğe girdi.

En önemli değişiklik, çalışma hakkı kontrolü yükümlülüğünün artık yalnızca klasik işçi-işveren ilişkisiyle sınırlı olmaması. Belirli durumlarda geçici çalışanlar, bireysel alt yükleniciler, platform üzerinden çalışan kişiler ve çevrim içi eşleştirme hizmetleri aracılığıyla çalışanlar da sistem kapsamına girebiliyor.

Ayrıca bazı sözleşme zincirlerinde sorumluluk, çalışanla doğrudan sözleşmesi olan işletmenin ötesine geçebiliyor. Bu nedenle özellikle ajans çalışanı, alt yüklenici, serbest çalışan veya platform çalışanı kullanan işletmelerin sözleşmelerini ve işe alım/kontrol süreçlerini gözden geçirmesi gerekiyor.

1. Right to Work Kapsamı Genişledi

Yeni düzenlemeyle çalışma hakkı kontrolü yalnızca klasik iş sözleşmesiyle çalışan kişiler için değil, bazı farklı çalışma modelleri için de gerekli olabilir:

  • İş sözleşmesiyle çalışanlar
  • İşçi sözleşmesi (worker’s contract) kapsamında çalışanlar
  • Bireysel alt yükleniciler
  • Belirli çevrim içi platform veya eşleştirme hizmetleri üzerinden çalışan kişiler

Bir kişinin sözleşmede “self-employed”, “contractor” veya “freelancer” olarak tanımlanması tek başına yeterli değildir. Home Office, sözleşmenin adına değil, çalışma ilişkisinin gerçekte nasıl yürüdüğüne bakar.

Örnek 1 - Otelde Çalışan Resepsiyonist

Bir resepsiyonist belirli vardiyalarda çalışıyor, maaşını otelin bordrosundan alıyor ve otelin müşterilerine hizmet veriyorsa otel doğrudan işverendir. Right to Work kontrolünü otelin yapması gerekir. Kişinin kaçak çalıştığı tespit edilirse otel para cezasıyla karşılaşabilir.

Örnek 2 - Ajans Üzerinden Geçici Çalışan

Bir istihdam şirketi, yoğun dönemlerde bar ve restoranlara geçici çalışan sağlıyor. Çalışan kısa süreli görevleri kabul ederek istihdam şirketi üzerinden çalışıyor. Bu durumda Right to Work kontrolünden istihdam şirketi sorumludur.

Örnek 3 - Teslimat Platformu Üzerinden Çalışan Kişi

Bir kişi teslimat uygulamasına kayıt oluyor, istediği zaman sisteme giriyor ve tamamladığı teslimat başına ödeme alıyor. Klasik anlamda bordrolu çalışan olmasa bile platform, Right to Work sistemi bakımından işveren sayılabilir. Bu durumda çalışma hakkı kontrolünü platformun yapması gerekir.

Örnek 4 - Çevrim İçi Eşleştirme Hizmeti

Bir ev sahibi, ev temizliği için çevrim içi bir platform kullanıyor. Platform müşteriyi bir temizlik görevlisiyle eşleştiriyor ve kişi temizliği bizzat yapıyor. Rehberdeki örneğe göre platform, Right to Work bakımından işveren kabul edilebilir ve kontrol yükümlülüğü doğabilir.

2. Her Serbest Çalışan Kapsama Girmiyor

Yeni düzenleme, bütün self-employed kişilerin Right to Work kontrolüne tabi olduğu anlamına gelmiyor. Gerçek anlamda kendi bağımsız işini yürüten ve müşterilerine doğrudan hizmet veren kişiler kapsam dışında kalabilir.

Örneğin, bir ev sahibi, musluğunu tamir ettirmek için bağımsız çalışan bir tesisatçıyla anlaşıyor. Tesisatçı kendi hizmetlerinin reklamını yapıyor, farklı müşterilerden iş alıyor ve kendi işini yürütüyor. Bu durumda ev sahibinin Right to Work kontrolü yapması gerekmez.

Bir grafik tasarımcı, kendi şirketi üzerinden belirli bir proje için başka bir şirkete hizmet veriyor ve faturayı kendi şirketi kesiyor. Müşteri şirket doğrudan kişiyi çalıştırmak yerine başka bir şirketten hizmet satın alıyorsa, örnekte Right to Work kontrolü gerekmiyor.

Ancak yalnızca kişinin kendi şirketi üzerinden çalışması otomatik olarak kapsam dışında olduğu anlamına gelmez. Gerçek çalışma düzeni ve taraflar arasındaki ilişki yine değerlendirilmelidir.

3. En Önemli Değişikliklerden Biri: Genişletilmiş Sorumluluk

Yeni sistemde bazı durumlarda sorumluluk, çalışanla doğrudan sözleşmesi olan işletmeyle sınırlı kalmayabilir. Sözleşme zincirinin daha üstündeki bir işletme de belirli şartlarda sorumlulukla karşılaşabilir.

Örneğin bir inşaat şirketi konut projesini üstlenip temel ve tuğla işleri için alt yükleniciler kullanıyorsa, belirli şartlarda ana şirket de sözleşme zincirindeki çalışanlar bakımından sorumluluk kapsamına girebilir.

Bu nedenle “Bu kişi benim çalışanım değil, alt yüklenicinin çalışanı” yaklaşımı artık her durumda yeterli değildir.

4. Yeni Kurallar Hangi Tarihten İtibaren Geçerli?

İşçi sözleşmeleri, bireysel alt yükleniciler ve belirli çevrim içi eşleştirme hizmetlerine ilişkin yeni doğrudan yükümlülükler 1 Ekim 2026’dan itibaren uygulanıyor.

Genişletilmiş sorumluluk bakımından ise özellikle ilgili sözleşme düzenlemesinin 1 Ekim 2026 veya sonrasında kurulup kurulmadığı önem taşıyor. Kurallar genel olarak geriye dönük uygulanmıyor.

5. Sadece Sözleşmeye Madde Eklemek Yeterli Değil

Bir tedarikçinin veya alt yüklenicinin “tüm çalışanlarımızın çalışma hakkı vardır” şeklinde sözleşmesel taahhüt vermesi tek başına yeterli olmayabilir.

İşletmelerin gerekli kontrollerin gerçekten yapıldığını gösterebilecek sistemlere sahip olması gerekir. Genişletilmiş sorumluluğun uygulandığı durumlarda gerekli yazılı beyanların, kimlik doğrulama süreçlerinin, uygun durumlarda denetimlerin ve kayıtların bulunması önem taşır.

Genel Değerlendirme

1 Ekim 2026 değişiklikleriyle Right to Work kontrolleri artık yalnızca doğrudan bordrolu çalışanlarla sınırlı bir insan kaynakları işlemi değil.

Özellikle ajans çalışanı, alt yüklenici, serbest çalışan veya platform çalışanı kullanan işletmelerin, çalışanların hangi sözleşme yapısı altında hizmet verdiğini ve kontrol sorumluluğunun kime ait olduğunu belirlemesi gerekiyor.

Özellikle inşaat, konaklama, teslimat, lojistik, işe alım, bakım, temizlik ve yoğun alt yüklenici veya ajans çalışanı kullanan sektörlerde sözleşmelerin ve Right to Work prosedürlerinin yeni kurallara göre gözden geçirilmesi önem taşıyor.

Kaynak: Home Office, Employer’s Guide to Right to Work Checks, 1 October 2026

Picture of Halil İbrahim Koca

Halil İbrahim Koca

IAA Immigration Advisor

İletişim

İngiltere yolculuğunuza başlamaya hazır mısınız? Göçmenlik sürecinin her aşamasında uzmanlık ve özenle size rehberlik edelim.

Meridien House
42 Upper Berkeley Street
W1H 5PW
Londra, İngiltere

+44 7739 699 968 (Cep)
+44 20 3988 0575 (Sabit)
contact@lexlegal.com

İletişim Formu